aktualności
Przegląd prasy 30.08 – 5.09
Podsumowanie tygodnia 30 sierpnia – 5 września AD 2025
30 sierpnia
- Premier Indii Modi odbył pierwszą od 7 lat wizytę w Japonii. Spotkał się z premierem Japonii Ishibą[i].
- W Lwowie zastrzelono byłego przewodniczącego parlamentu ukraińskiego Parubija[ii]. W nocy z 31 sierpnia na 1 września zatrzymano na Ukrainie podejrzanego o ten mord[iii]. Podejrzany przyznał się do zabójstwa z przyczyn osobistych[iv].
- Według źródeł tajwańskich siły zbrojne ChRL w 2024 r. zwiększyły o 30% w porównaniu z 2023 r. ilość lotów w rejonie Tajwanu do 12 tys. i 37 tys. wylatanych godzin. Wzrost rozpoznanej aktywności morskiej wyniósł około 20% do 86 tys. rejsów, z czego 1/3 odbyła się w spornych rejonach Morza Południowochińskiego[v].
- Według źródeł irańskich bojownicy Hamasu wzięli do niewoli 4 żołnierzy IDF w Stefie Gazy podczas walk w 3 różnych miejscach[vi].
31 sierpnia
- W ChRL odbył się (do 2 września) szczyt Szanghajskiej Organizacji Współpracy[vii]. Doszło do dwustronnych rozmów między prezydentem Putinem, a premierem Modi z Indii[viii]. W szczycie biorą udział ponadto przywódcy: Pakistanu, Iranu, Kazachstanu, Kirgistanu, Tadżykistanu, Uzbekistanu i Białorusi[ix]. Uczestniczyli potępili agresję Izraela na Iran[x]. Prezydent Putin stwierdził, że głównymi powodami wojny z Ukrainą były: przewrót w 2014 r. (czyli „wyjęcie” jej ze strefy wpływów Rosji) i zapowiedzi przyjęcia jej do NATO[xi]. Podczas szczytu ChRL i Rosja podpisały 20 umów dwustronnych, m.in. dotyczących współpracy w zakresie przestrzeni kosmicznej i rozwoju sztucznej inteligencji[xii]. Podpisano m.in. umowę o ruchu bezwizowym na roczny okres próbny[xiii]. Obecnie ChRL ma umowy o ruchu bezwizowym z 75 krajami. W Pekinie w przed Świętem Zwycięstwa prezydent Putin spotkał się z Kim Dzong Unem z Korei Płn. Ten ostatni zadeklarował gotowość dalszego wypełniania bohaterskiego obowiązku wsparcia militarnego Rosji w wojnie z Ukrainą[xiv]. Szczyt pokazuje, że istnieje silny blok państw opozycyjnych wobec USA.
Co interesujące, główne media w Polsce, niezależnie od docelowej grupy oddziaływania niemal zignorowały (m.in. wspomnienia w ostatnich akapitach wiadomości o poszczególnych zdarzeniach na zjeździe) szczyt Szanghajskiej Organizacji Współpracy. Jest to przeciwieństwo mediów zachodnich, gdzie szczyt znajdował się na pierwszych miejscach wiadomości.
Komentując Szczyt SOW oraz paradę wojskową z 3 września w Pekinie prezydent Trump powiedział: Wygląda na to, że straciliśmy Indie i Rosję[xv].
- Jordania przywraca obowiązkową zasadniczą służbę wojskową od 2026 r. Do wojska zostanie powołanych 6 tys. wylosowanych mężczyzn z rocznika 2007. W kolejnych latach planuje się powoływać około 10 tys. poborowych. W 2020 r. przywrócono roczną służbę wojskową dla bezrobotnych mężczyzn w wieku 25-29 lat[xvi].
- W ciągu kilku dni od opublikowania gróźb Ukraińca dokonania podpaleń w Polsce w reakcji na prezydenckie weto do ustawy o pomocy dla Ukraińców służby MSWiA dokonały zatrzymania i deportacji sprawcy. Otrzymał on 10 letni zakaz wjazdu do strefy Schengen[xvii]. W związku z licznymi aktami dywersji w postaci podpaleń czy nasz kontrwywiad zdołał w tak krótkim czasie wykluczyć tego osobnika z kręgu osób związanych z tymi działaniami?
- Departament Obrony zawarł umowę z Lockheed Martin na dostawę kilku tysięcy pocisków kierowanych Hellfire i JAGM (wersji rozwojowej tego pierwszego). Porozumienie zabezpiecza również dostawy uzbrojenia dla AH-64 SZ RP[xviii].
- Trzy niszczyciele rakietowe skierowane do działań w pobliżu wybrzeży Wenezueli zostały wzmocnione przez US Navy do rozmiarów lotniskowcowej grupy uderzeniowej[xix]. W jej skład wchodzą siły desantowe liczące około 4000 Marines. Władze Wenezueli podniosły gotowość swoich sił zbrojnych. Te działania są traktowane jako swoisty sprawdzian przeniesienia punktu ciężkości działań US Navy na półkulę zachodnią. 2 września siły USA u wybrzeży Wenezueli zniszczyły łódź zidentyfikowaną jaką przemytniczą, należącą do kartelu narkotykowego. Nie jest jasne kto wydał decyzję, ponieważ pojawiły się informację o delegowaniu prawa użycia siły na oficerów dowodzących w rejonie działań, z drugiej strony informowano o decyzji prezydenta USA[xx]. 4 września wenezuelskie F-16 dokonały pokazu siły w postaci bliskiego przelotu koło amerykańskiego niszczyciela rakietowego[xxi].
- Korea Płd. ma poważne problemy kadrowe nie tylko związane z depopulacją kraju (dzietność około 0,75 dziecka na kobietę) ale również ze wzrostem wniosków emerytalnych składanych przez podoficerów i oficerów. Taki wniosek można w Korei Płd. złożyć po 20 latach służby. W 2024 r. złożono 2502 wnioski, wobec planowanych przez MON Korei około 1360. Może to istotnie wpłynąć na utrzymanie gotowości bojowej przez koreańskie siły zbrojne. W 2020 r. złożono ich 1176. Przyczyny zidentyfikowano następujące: zbyt niskie pensje w relacji do obciążenia służbą, przerost obowiązków biurokratyczno-administracyjnych, zaburzenie relacji płac w porównaniu z poborowymi (znacznie podniesiono im żołd) oraz separację z rodzinami[xxii].
1 września
- Podczas obchodów rozpoczęcia II WŚ na Westerplatte prezydent Nawrocki stwierdził: Aby móc budować oparte o fundamenty prawdy i dobrych relacji partnerstwo z naszym zachodnim sąsiadem musimy w końcu załatwić kwestię reparacji od państwa niemieckiego, których jako prezydent dla dobra wspólnego się jednoznacznie domagam[xxiii].
- Obok szczytu SOW doszło w Chinach do spotkania prezydentów Turcji i Rosji. Omawiano sposoby ominięcia sankcji nałożonych na Rosję, które utrudniają rosyjskim firmom budowę elektrowni atomowej Akkuyu w Turcji[xxiv].
- Od zeszłego tygodnia trwają w Indonezji gwałtowane protesty społeczne w reakcji na zwiększenia płac politykom. Gwałtowna eskalacja nastąpiła po tym jak policja samochodem pancernym rozjechała motocykl-taksówkę zabijając jego kierowcę[xxv]. Doszło do starć protestujących z siłami porządkowymi. W ich wyniku są ofiary śmiertelne (8 osób). Na chwilę obecną prezydent Indonezji Subianto zapowiedział likwidację części przywilejów finansowych dla politykówi ich rodzin[xxvi]. 5 września trwały jeszcze nieduże protesty studenckie przed parlamentem w Dżakarcie[xxvii].
- W Strefie Gazy sytuacja bez zmian. W weekend IDF zabiło co najmniej 30 Palestyńczyków przy pomocy uderzeń lotnictwa[xxviii]. Według doniesień AL.-Jazeer’y Żydzi masowo (80 przypadków) użyli lądowych dronów uderzeniowych do niszczenia budynków w Gazie[xxix].
- Według strony koreańskiej produkcja czołgów K2 w Polsce ma rozpocząć się w 2029 r. w Bumarze-Łabędach[xxx].
- Trwa spór o archipelag niezamieszkałych wysp Senkaku na Morzu Wschodniochińskim pomiędzy ChRL, a Japonią. ChRL utrzymuje już od 286 dni, stałą obecność sił morskich na wodach otaczających wyspy[xxxi].
- Francuska firma KNDS zaoferowała Polsce (PGZ i jej spółką) transfer technologii produkcji amunicji 155 mm. Ma to umożliwić zwiększenie produkcji takiej amunicji w kraju do 200 tys. sztuk rocznie[xxxii]. Mesko ma produkować 100 tys., Dezamet, który poszukuje partnera zagranicznego 80 tys. Przy oszczędnym użyciu, porównując z konfliktem za wschodnią granicą, taka produkcja wystarczałaby na około trzydzieści kilka dni walki.
2 września
- WB Electronics podpisało umowę inwestycyjną z Hanwha Aerospace na utworzenie spółki, w której strona polska będzie miała 49% udziałów, a resztę Koreańczycy. Spółka ma wybudować w Polsce fabrykę pocisków rakietowych CGR-080 mających zasięg 80 km[xxxiii]. Pociski CGR-080 kalibru 239 mm są używane w wyrzutniach K239.
- Podczas lotu do Bułgarii systemy GPS samolotu Ursuli von der Leyen zostały zakłócone. Po godzinie krążenia pilot zdecydował się na wykorzystanie do dalszego lotu tradycyjnych map[xxxiv].
- Rosyjski sąd wojskowy skazał byłego generała Oglobina służącego w rosyjskim Ministerstwie Obrony na karę 9 lat więzienia (kolonii karnej), degradację i grzywnę wysokości około 153 tys. $ za łapówkarstwo. Oglobin nadzorował kontrakty warte około 17 mln $, a przyjął łapówki warte około 150 tys. $. Karę złagodzono ze względu na zeznania przeciwko innym generałom i urzędnikom. Wcześniej Oglobin był skazany za defraudację pieniędzy przeznaczonych na zakupy sprzętu łączności[xxxv].
3 września
- Odbyła się wizyta prezydenta Polski w Waszyngtonie. Prezydent Trump zaprosił prezydenta Nawrockiego na szczyt G20 w 2026 r. w Miami[xxxvi]. USA zamierzają zaprosić również inne kraje spoza G20 na przyszłoroczne spotkanie. Prezydent Nawrocki powiedział, że prezydent Trump udzielił Polsce gwarancji bezpieczeństwa[xxxvii]. USA zamierzają również utrzymać obecność wojskową w Polsce. Szef BBN min. Cenckiewicz stwierdził, że stała obecność wojskowa USA jest niezbędna dla ochrony Europy[xxxviii]. Należy podkreślić bardzo wysoką oprawę propagandową wizyty ze strony amerykańskiej.
Przypominamy, że przed jednym z naszych ministrów spraw zagranicznych również słano czerwone dywany i bardzo go honorowano oraz dawano gwarancje bezpieczeństwa – później była największa w historii państwa katastrofa.
- W Pekinie odbyła się wielka parada z okazji Święta Zwycięstwa ChRL. Uczestniczyło w niej 10 tys. żołnierzy. Zaprezentowane po raz pierwszy typy uzbrojenia np. pociski balistyczne czy manewrujące były podpisane na kadłubach, tak, aby nikt się nie pomylił je opisując[xxxix].
- Protesty przeciwko działaniom rządu Netanjahu w Palestynie zaostrzyły się. Obok blokady dróg, doszło do podpaleń śmietników, opon i spalenia samochodu osobowego. Minister bezpieczeństwa publicznego Ben Gvir określił to jako akty terroru[xl]. Zakazanie blokad dróg jest blokowane przez prokurator generalną, która została nazwana przez Ministra kryminalistką, chcącą podpalić kraj.
4 września
- Odbyło się spotkanie tzw. koalicji chętnych w sprawie gwarancji dla Ukrainy. Gospodarz prezydent Macron wyraźnie zlekceważył premiera Tuska. Kraje graniczące z Rosją: Rumunia, Polska, Finlandia jasno zadeklarowały, że nie wyślą swoich wojsk na Ukrainę. Kanclerz Niemiec Merz stwierdził, że nie wyśle wojsk niemieckich bez zgody Bundestagu, Rosji i wsparcia amerykańskiego. Polska zadeklarował gotowość do pełnienia roli centrum logistycznego[xl